Jak przydzielić każdemu produktowi unikalny kod identyfikacyjny?
Unikalny kod dla każdego produktu, powiązany z paszportem
Każdy produkt objęty cyfrowym paszportem produktu otrzymuje własny kod identyfikacyjny, za pomocą którego powiązany jest z właściwymi danymi paszportu. Ten kod nie jest zwykłym wewnętrznym numerem artykułu: jest to klucz, za pomocą którego urząd celny, inny uczestnik rynku lub konsument może znaleźć paszport dokładnie tego produktu, tej partii lub tego modelu. Oprócz kodu identyfikacyjnego samego produktu rozporządzenie operuje kodem identyfikacyjnym uczestnika rynku odpowiedzialnego za produkt i kodem identyfikacyjnym obiektu fizycznego, w którym produkt został wytworzony lub przetworzony. Te trzy kody razem zapewniają, że produkt, strona wprowadzająca go na rynek i miejsce jego pochodzenia są możliwe do prześledzenia.
Dla kogo obowiązuje to i na jakim poziomie
Ten obowiązek dotyczy produktów, dla których cyfrowy paszport produktu jest obowiązkowy zgodnie z aktem delegowanym dla danej grupy produktów. To, czy kod identyfikacyjny jest przydzielany na sztukę, na partię (batch) czy na model, nie jest określone w samym artykule 12, ale jest ustalane dla każdej grupy produktów w tym akcie delegowanym. W przypadku produktu trafiającego na rynek jako pojedyncza pozycja, na przykład ze swoim numerem seryjnym, kod na sztukę jest oczywisty. W przypadku produktów wytwarzanych w dużych seriach identycznych, kod na model lub na partię może być wystarczający. Oznacza to, że pytanie "czy na sztukę czy na model" jest odpowiadane inaczej dla każdej grupy produktów, a odpowiedź należy szukać w przepisach dla tej konkretnej grupy produktów, a nie w samym artykule 12.
Brak samodzielnej daty; moment wynika z grupy produktów
Nie ma niezależnej daty, w której pojawia się obowiązek posiadania unikalnego kodu identyfikacyjnego, oddzielnie od momentu, w którym cyfrowy paszport produktu staje się obowiązkowy dla grupy produktów. Obowiązek ten powstaje w momencie wejścia w życie aktu delegowanego dla tej grupy produktów, z datą wejścia w życie określoną w samym akcie. Do tego momentu grupa produktów nie ma obowiązku opatrywania produktów takim kodem. W przypadku konkretnej grupy produktów akt delegowany dla tej grupy jest zatem zawsze źródłem, aby ustalić, kiedy dokładnie to ma zastosowanie; nie jest to określone w artykule 12 ani artykule 11.
Jak to jest realizowane w praktyce
Pierwszym krokiem jest ustalenie, czy i na jakim poziomie — sztuka, partia czy model — kod identyfikacyjny dla danej grupy produktów musi być przydzielony, zaraz po opublikowaniu dla niego aktu delegowanego. Następnie każdy wydany kod musi być rzeczywiście unikalny: żadne dwa produkty, partie ani modele nie mogą mieć tego samego kodu. Następnie kod jest powiązany z odpowiadającymi mu danymi paszportu, tak aby ten, kto szuka lub skanuje kod, trafił do właściwego zestawu danych. Ponadto kod identyfikacyjny uczestnika rynku i kod obiektu są utrzymywane osobno i konsekwentnie, tak aby te trzy kody razem zapewniały pełną możliwość prześledzenia. Na koniec kod identyfikacyjny jest przetworzony lub powiązany z nośnikiem danych — takim jak kod QR — umieszczonym na produkcie lub przy produkcie, aby paszport można było pobrać za pośrednictwem tego kodu; wymagania dotyczące nośnika danych i funkcjonowania paszportu zostały określone w artykule 11.
Gdzie to znajduje się: artykuł 12 i artykuł 11 ESPR
Obowiązek ten wynika z artykułu 12 Rozporządzenia (UE) 2024/1781 (ESPR), który reguluje unikalny kod identyfikacyjny produktu, uczestnika rynku i obiektu. Artykuł 11 tego samego rozporządzenia opisuje techniczny projekt i funkcjonowanie cyfrowego paszportu produktu, w tym sposób, w jaki nośnik danych i kod identyfikacyjny razem umożliwiają dostęp do danych paszportu. Aby ustalić dokładny poziom — sztuka, partia czy model — i datę wejścia w życie dla każdej grupy produktów, zawsze należy zapoznać się z aktem delegowanym dla tej grupy produktów.
Kto już zajmuje się grupą produktów, dla której przygotowywane jest delegowane rozporządzenie, może już teraz usttalić, na jakim poziomie produkty są obecnie rozróżniane — na sztukę, na partię lub na model — oraz czy istniejąca wewnętrzna numeracja nadaje się do wykorzystania jako podstawa, gdy identyfikacyjny kod stanie się obowiązkowy. Gdy delegowane rozporządzenie dla tej grupy produktów zostanie opublikowane, rozporządzenie to wyjaśni dokładny poziom i datę wejścia w życie.
Na czym to się opiera
- Rozporządzenie (UE) 2024/1781 (ESPR), artykuł 12 (unikalny kod identyfikacyjny)
- Rozporządzenie (UE) 2024/1781 (ESPR), artykuł 11 (projekt techniczny i działanie cyfrowego paszportu produktu)
Samo rozporządzenie znajduje się na EUR-Lex. Podajemy odniesienia dla każdego stwierdzenia; nie musisz nam wierzyć.
Co konkretnie należy zrobić
Czego się od Pana/Pani oczekuje
Każdy produkt otrzymuje własny, unikalny kod identyfikacyjny
Artykuł 12 rozporządzenia ESPR (Rozporządzenie (UE) 2024/1781) stanowi, że produkt podlegający cyfrowemu paszportowi produktu musi być wyposażony w unikalny kod identyfikacyjny. Ten kod jest kluczem do znalezienia paszportu tego konkretnego produktu (lub konkretnej serii produktów, w zależności od konfiguracji paszportu). W praktyce dla przedsiębiorstwa zatrudniającego od 10 do 100 pracowników oznacza to konieczność wprowadzenia systematyki, w ramach której każdy produkt, każdy wariant i każda wersja otrzymuje własny kod — i że kod ten nie zostanie przypadkowo przydzielony innemu produktowi. Przedsiębiorstwa już pracujące z kodami GS1, numerami artykułów lub numerami seryjnymi mają na to często już podstawy; te, które tego nie robią, muszą wprowadzić nową strukturę, która jest konsekwentnie stosowana, również do przyszłych wariantów produktów.
Kod musi faktycznie powiązać produkt z jego paszportem
Nie chodzi o numer na papierze, ale o kod, który funkcjonuje praktycznie: zeskanuj lub odczytaj kod, a odpowiadający mu paszport się pojawi. Artykuł 11 rozporządzenia ESPR opisuje wymagania techniczne dotyczące cyfrowego paszportu produktu jako całości, w tym sposób, w jaki paszport, nośnik danych i kod identyfikacyjny łączą się ze sobą. Dla przedsiębiorstwa oznacza to, że kod identyfikacyjny nie może być oddzielony od kodu QR lub innego nośnika danych na produkcie — oba muszą razem tworzyć funkcjonującą całość. Jeśli zastanawiacie się, jak to powiązanie wygląda w praktyce, więcej informacji znajdziesz w Co to jest GS1 Digital Link i czy jest mi potrzebny do produktowego paszportu?, systematyce, którą wiele przedsiębiorstw już stosuje, aby łączyć kody artykułów i struktury linków.
Kod musi pozostać unikalny, również po sprzedaży, naprawie lub ponownej sprzedaży
Kod identyfikacyjny, który dzisiaj jest unikalny, musi pozostać taki przez całą żywotność produktu — także jeśli produkt zmieni właściciela, zostanie naprawiony lub stanie się częścią większego produktu złożonego. Dla przedsiębiorstw z wieloma liniami produktowymi lub produktami składającymi się z części różnego pochodzenia jest to punkt, w którym konieczna jest staranność: kod, który jest wewnętrznie ponownie używany do administracji wewnętrznej (na przykład numer partii, który po pewnym czasie jest ponownie wydawany) nie nadaje się jako podstawa dla unikalnego kodu identyfikacyjnego paszportu. W przypadku produktów składających się z wielu części, z których każda potrzebuje własnego paszportu, pojawia się pytanie, jak te kody się do siebie mają; jest to omówione dalej w Czy każdy komponent otrzymuje własny paszport, czy cały produkt?.
Kod musi być zgodny z rejestrem i nośnikiem danych na produkcie
Kod identyfikacyjny nie funkcjonuje sam w sobie: musi być rozpoznawalny w samym paszporcie, možliwy do znalezienia za pośrednictwem nośnika danych na produkcie i spójny z tym, co ewentualnie zostanie wpisane w europejski rejestr. Dla przedsiębiorstwa oznacza to, że wybór systemu identyfikacji to nie tylko kwestia IT, ale także kwestia rejestracji. Więcej na temat tego, co należy w niej uwzględnić, znajduje się w Co to jest rejestr cyfrowych paszportów produktów i co muszę tam wpisać?. Strona fizyczna — jak ten kod trafia na produkt za pośrednictwem nośnika danych QR — jest omówiona w Jak kod QR paszportu produktu trafia na moje produkty?.
Gdzie w praktyce dochodzi do błędów
Częstą sytuacją jest to, że przedsiębiorstwo używa swoją istniejącą wewnętrzną liczbę artykułu jeden do jednego jako unikalny kod identyfikacyjny, bez sprawdzenia, czy ten numer kiedykolwiek został ponownie użyty dla innego produktu. Wewnętrzne systemy numeracji często nie są zaprojektowane z myślą o trwałej unikatowości przez lata, i to staje się widoczne dopiero po podłączeniu paszportu.
Druga sytuacja pojawia się w przypadku wariantów produktów: ta sama konfiguracja bazowa z niewielką modyfikacją (inny kolor, inna moc, inny rozmiar) czasami nie otrzymuje własnego kodu, w wyniku czego paszport jednego wariantu przypadkowo wyświetla paszport drugiego wariantu.
Trzecia sytuacja dotyczy przedsiębiorstw produkujących na podstawie licencji lub w ramach wielu lokalizacji produkcji: jeśli każda lokalizacja stosuje własny system numeracji bez koordynacji centralnej, dochodzi do zduplikowanych kodów między lokalizacjami, chociaż każda lokalizacja zdawała się pracować konsekwentnie dla siebie.
Czwarta sytuacja polega na tym, że kod identyfikacyjny istnieje, ale nie jest zgodny z nośnikiem danych faktycznie umieszczonym na produkcie — na przykład dlatego, że kod QR ma inny format lub link niż kod używany w systemach zaplecza. Przedsiębiorstwo odkrywa to często dopiero wtedy, gdy klient lub organ nadzoru rzeczywiście zeskanuje kod i pasport się nie zgadza.
Piąta sytuacja ma miejsce w przedsiębiorstwach, które łączą swoje informacje o produktach z zewnętrznym systemem ERP lub zarządzania zapasami: gdy system ten automatycznie generuje nowe numery artykułów przy zmianach zapasów, może zostać utracona koppeling z oryginalnym kodem identyfikacyjnym pasportu. Jak takie powiązanie jest prawidłowo ustanawiane, opisano w Czy mogę powiązać paszport produktu z moim systemem ERP lub zarządzania zapasami?.
Co możesz udokumentować
- Przegląd wybranego systemu identyfikacji: jaki format numeru, jaka długość, jaka struktura (na przykład oparta na GS1 lub struktura własna) i dlaczego wybrano ten system.
- Wewnętrzny rejestr lub tabela, w której każdy wydany kod identyfikacyjny jest powiązany z konkretnym produktem, wariantem produktu i lokalizacją produkcji, aby zduplikowanie było możliwe do wyśledzenia.
- Ustalona procedura wydawania nowych kodów dla nowych produktów lub wariantów, obejmująca pracowników odpowiedzialnych za wydawanie kodów.
- Krok kontrolny, w którym sprawdza się, że kod identyfikacyjny w pasporcie, kod na nośniku danych i kod w ewentualnych systemach wewnętrznych rzeczywiście się zgadzają, zanim produkt opuści przedsiębiorstwo.
- Porozumienia dotyczące postępowania z kodami przy naprawie, sprzedaży dalej lub produktach złożonych, szczególnie gdy wiele pasportów jest ze sobą powiązanych — patrz również Czy mogę powiązać ze sobą wiele paszportów produktu?.
- Dokumentacja porozumień z ewentualnym dostawcami oprogramowania lub partnerami ERP dotyczących zachowania tego samego kodu identyfikacyjnego przez cały okres eksploatacji produktu.
Nie jest to porada prawna. Ta strona zawiera ogólne informacje o regulacjach, których dotyczy ta platforma. Nie znamy twojej sytuacji. W razie wątpliwości dotyczących twojego przypadku skonsultuj się z prawnikiem lub właściwym organem nadzoru.
Napisane za pomocą AI na podstawie powyższych źródeł, sprawdzone przez człowieka 2026-08-22. Coś nie gra? Daj nam znać — korekty mają priorytet.